แนวข้อสอบการสรรหา บรรจุ และแต่งตั้ง 9 ข้อ พร้อมเฉลย

ตอบข้อ 2. 18 ปี

คุณสมบัติทั่วไปตาม พ.ร.บ. ระเบียบข้าราชการพลเรือน พ.ศ. 2551 กำหนดว่าต้องมีสัญชาติไทย และมีอายุไม่ต่ำกว่า 18 ปี

ตอบข้อ 2. ไม่น้อยกว่า 6 เดือน แต่ไม่เกิน 1 ปี

ผู้ได้รับบรรจุใหม่ต้องทดลองปฏิบัติหน้าที่ราชการเป็นเวลาไม่น้อยกว่า 6 เดือน แต่ไม่เกิน 1 ปี หากผลการทดลองไม่เป็นที่พอใจ อาจถูกสั่งให้ออกจากราชการได้

ตอบข้อ 2. เป็นผู้เลื่อมใสในการปกครองระบอบประชาธิปไตยอันมีพระมหากษัตริย์ทรงเป็นประมุขด้วยความบริสุทธิ์ใจ

คุณสมบัติทั่วไปเขียนในเชิงบวกว่าต้อง "มี" ได้แก่ มีสัญชาติไทย มีอายุไม่ต่ำกว่า 18 ปี และเป็นผู้เลื่อมใสในการปกครองระบอบประชาธิปไตยอันมีพระมหากษัตริย์ทรงเป็นประมุขด้วยความบริสุทธิ์ใจ ส่วนตัวเลือกอื่นล้วนเป็นข้อความที่ขึ้นต้นว่า "ไม่เป็น..." ซึ่งเป็นลักษณะต้องห้าม

ตอบข้อ 3. ไม่น้อยกว่าสี่ในห้าของกรรมการที่มาประชุม โดยลงมติเป็นการลับ

การที่ ก.พ. จะยกเว้นลักษณะต้องห้ามให้ผู้ใดเข้ารับราชการได้นั้น ต้องได้มติไม่น้อยกว่าสี่ในห้าของจำนวนกรรมการที่มาประชุม และการลงมติให้กระทำโดยลับ ซึ่งเป็นเกณฑ์ที่เข้มกว่าการลงมติทั่วไปแบบเสียงข้างมาก จึงเป็นกับดักของตัวเลือกแรก

ตอบข้อ 1. สมัครสอบแข่งขันได้ แต่จะได้รับบรรจุเข้ารับราชการต่อเมื่อพ้นจากการเป็นผู้ดำรงตำแหน่งทางการเมืองแล้ว

การเป็นผู้ดำรงตำแหน่งทางการเมืองเป็นลักษณะต้องห้าม แต่กฎหมายเปิดช่องไว้เป็นการเฉพาะว่าผู้นั้นมีสิทธิสมัครสอบแข่งขันได้ เพียงแต่จะมีสิทธิได้รับบรรจุเป็นข้าราชการพลเรือนสามัญต่อเมื่อพ้นจากการเป็นผู้ดำรงตำแหน่งทางการเมืองแล้ว จึงไม่ใช่ทั้งกรณีห้ามสมัครโดยเด็ดขาด และไม่ต้องรอมติยกเว้นของ ก.พ.

ตอบข้อ 2. บรรจุและแต่งตั้งจากผู้สอบแข่งขันได้ในตำแหน่งนั้น ตามลำดับที่ในบัญชีผู้สอบแข่งขันได้

หลักทั่วไปของระบบคุณธรรมคือ ต้องบรรจุและแต่งตั้งจากผู้สอบแข่งขันได้ในตำแหน่งนั้น และต้องเรียงตามลำดับที่ในบัญชีผู้สอบแข่งขันได้ จะเลือกข้ามลำดับหรือใช้ดุลพินิจของผู้บังคับบัญชาไม่ได้ การคัดเลือกโดยไม่สอบแข่งขันทำได้เฉพาะกรณีที่กฎหมายกำหนดเป็นข้อยกเว้นเท่านั้น

ตอบข้อ 3. การคัดเลือกบรรจุในกรณีที่มีเหตุพิเศษตามหลักเกณฑ์และวิธีการที่ ก.พ. กำหนด

ข้อยกเว้นของหลักการสอบแข่งขันคือการคัดเลือกบรรจุในกรณีที่มีเหตุพิเศษ ตามหลักเกณฑ์ วิธีการ และเงื่อนไขที่ ก.พ. กำหนด (เช่น ผู้ได้รับทุนรัฐบาล หรือผู้มีคุณวุฒิ/ความรู้ความสามารถในสายงานขาดแคลนที่ ก.พ. กำหนดไว้) มิใช่เพราะขาดอัตรากำลัง มีงบประมาณเหลือ หรือเพราะวุฒิสูงเพียงอย่างเดียว

ตอบข้อ 4. ให้ถือเสมือนว่าผู้นั้นไม่เคยเป็นข้าราชการพลเรือนสามัญ แต่ไม่กระทบต่อการปฏิบัติหน้าที่หรือเงินเดือนที่ได้รับไปแล้วโดยชอบ

การสั่งให้ออกเพราะผลการทดลองปฏิบัติหน้าที่ราชการต่ำกว่ามาตรฐาน ไม่ใช่โทษทางวินัย กฎหมายกำหนดให้ถือเสมือนว่าผู้นั้นไม่เคยเป็นข้าราชการพลเรือนสามัญ แต่ไม่กระทบกระเทือนถึงการที่ผู้นั้นได้ปฏิบัติหน้าที่ราชการ หรือการรับเงินเดือนหรือผลประโยชน์อื่นใดที่ได้รับไปแล้วโดยชอบระหว่างทดลองปฏิบัติหน้าที่ จึงไม่ต้องคืนเงินเดือน และไม่ใช่การให้ออก/ปลดออกตามโทษทางวินัย

ตอบข้อ 1. ตำแหน่งประเภทวิชาการ ระดับทรงคุณวุฒิ

ตำแหน่งที่ต้องนำความกราบบังคมทูลเพื่อทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ แต่งตั้ง คือ ตำแหน่งประเภทบริหารระดับสูง และตำแหน่งประเภทวิชาการระดับทรงคุณวุฒิ ในบรรดาตัวเลือกที่ให้มามีเพียงระดับทรงคุณวุฒิเท่านั้นที่เข้าเกณฑ์ ส่วนตำแหน่งประเภทอำนวยการระดับสูง ประเภททั่วไประดับทักษะพิเศษ และวิชาการระดับชำนาญการพิเศษ ผู้มีอำนาจสั่งบรรจุและแต่งตั้งตามกฎหมายเป็นผู้แต่งตั้งได้เอง